اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی:
هیوندای سانتافه (Hyundai Santa Fe) بدون شک یکی از محبوبترین و پرفروشترین خودروهای شاسیبلند (SUV) وارداتی در بازار ایران است. از نسلهای قدیمیتر با موتورهای ۶ سیلندر ۲.۷ لیتری و ۳.۵ لیتری (اتاق CM) گرفته تا نسلهای جدیدتر با پیشرانههای ۴ سیلندر ۲.۴ لیتری تنفس طبیعی و تزریق مستقیم سوخت GDI (اتاق DM)، این خودرو توانسته سهم بزرگی از ناوگان خودروهای خانوادگی و شهری ایران را به خود اختصاص دهد.
با این حال، انتقال نیروی تولیدی این پیشرانهها به چرخها بر عهده جعبهدندههای اتوماتیک پیشرفتهای است که کارکرد نرم و بدون ضربه آنها نقشی حیاتی در آسایش سرنشینان دارد. گیربکس سانتافه مانند تمامی سیستمهای مکانیکی و هیدرولیکی، با افزایش کارکرد یا عدم سرویس به موقع دچار استهلاک شده و علائمی نظیر تقه زدن، تاخیر در تعویض دنده، گاز هرز خوردن و یا زوزه کشیدن را از خود نشان میدهد.
تعمیرگاه گیربکس اتوماتیک سعدی واقع در خیابان ستارخان، به عنوان یکی از مراکز تخصصی و باسابقه در غرب تهران، خدمات کاملاً فنی و کارشناسی شدهای را برای رفع عیوب هیدرولیکی، مکانیکی و کامپیوتری گیربکسهای هیوندای سانتافه ارائه میدهد. موقعیت جغرافیایی این مرکز دسترسی آسانی را برای مالکان محترم از اتوبانهای شیخ فضلالله نوری، جلال آل احمد و یادگار امام فراهم کرده است تا بدون دغدغه ترافیکهای سنگین مرکز شهر، از خدمات تخصصی عیبیابی و تعمیرات بهرهمند شوند.
کمپانی هیوندای موتورز در سالهای اخیر برای اکثر خودروهای خود، به ویژه سانتافه، از گیربکسهای اتوماتیک اختصاصی توسعهیافته توسط شرکت زیرمجموعه خود یعنی پاورتک (Hyundai Powertech) استفاده کرده است. در مدلهای ۴ سیلندر سانتافه DM (مدلهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۸) از خانواده گیربکسهای ۶ سرعته هیدرولیکی با کدهای فنی نظیر A6MF1 یا A6LF2 استفاده شده است. این سیستم انتقال قدرت از نوع سیارهای (Planetary Gear Set) سنتی همراه با تورک کانورتر (مبدل گشتاور) است.
گیربکسهای پاورتک ۶ سرعته به دلیل طراحی فشرده، راندمان بالا و هماهنگی فوقالعاده با کامپیوتر موتور (ECU) شناخته میشوند. در این جعبهدندهها، تعویض دندهها از طریق اعمال فشار روغن به چندین کلاچ و ترمز داخلی صورت میگیرد که کنترل این فشار توسط “بلوک سوپاپها” یا همان ساعت گیربکس (Valve Body) انجام میشود. هر چند این گیربکسها استهلاک نسبتاً پایینی دارند، اما در صورت نفوذ آب به داخل مدار هیدرولیک، دمای بیش از حد روغن یا کارکرد با روغن کثیف، شیرهای برقی (سولنوئیدها) و صفحات اصطکاکی آن به شدت آسیب میبینند.
هیوندای سانتافه در دو نسخه دیفرانسیل جلو (FWD) و چهارچرخ محرک هوشمند (AWD) به بازار عرضه شده است. در نسخه تکدیفرانسیل، خروجی دیفرانسیل گیربکس مستقیماً نیروی دورانی را به پلوسهای چرخهای جلو منتقل میکند و ساختار جعبهدنده سادهتر است.
اما در نسخه دودیفرانسیل (AWD)، در کنار گیربکس قطعهای به نام جعبه دنده کمک یا ترانسفرکیس (Transfer Case) نصب میشود. وظیفه ترانسفرکیس این است که بخشی از گشتاور خروجی گیربکس را از طریق گاردان به دیفرانسیل عقب خودرو ارسال کند تا در مواقع لزوم و در مسیرهای لغزنده، پایداری خودرو حفظ شود.
این ساختار دارای دو تفاوت فنی عمده است:
۱. نیاز به روانکار مجزا: ترانسفرکیس و دیفرانسیل عقب هر کدام به واسکازین تخصصی خود (معمولاً با گرانروی 75W-90) نیاز دارند که از روغن خود گیربکس کاملاً مجزا است.
۲. تنش مکانیکی بالاتر: در مدلهای دودیفرانسیل، فشار کارکردی بر روی شفت خروجی گیربکس بیشتر است که در ادامه به یکی از شایعترین آسیبهای ناشی از آن یعنی خرابی دندههای هزارخار اتصال خواهیم پرداخت.
سیستم انتقال قدرت سانتافه همواره پیش از خرابی کامل، نشانههایی از خود بروز میدهد. در جدول زیر، لیستی جامع از مشکلات متداول، علل مکانیکی یا برقی آنها و اقدام مناسبی که راننده باید انجام دهد آورده شده است:
نشانه ظاهری خرابی | علت فنی و مکانیکی احتمالی | اقدام پیشنهادی برای راننده |
ضربه یا تقه شدید هنگام تعویض دنده ۲ به ۳ یا معکوسها | خرابی یا گرفتگی شیرهای برقی (سولنوئیدها) در ساعت گیربکس، فرار فشار روغن از پشت پیستون کلاچها، یا خرابی دمپر ضربهگیر | خودداری از شتابگیری ناگهانی و مراجعه سریع به تعمیرگاه جهت بررسی فشار هیدرولیک و سرویس ساعت. |
تاخیر در درگیر شدن دنده جلو (D) یا عقب (R) هنگام سرد بودن موتور | ضعیف شدن اویلپمپ (پمپ روغن) گیربکس، سفت شدن کاسهنمدها و اورینگهای داخلی و فرار فشار روغن | گرم کردن ملایم خودرو قبل از حرکت و پرهیز از گاز دادن در حالت خلاص؛ بررسی فوری سطح و کیفیت روغن. |
زوزه کشیدن یا صدای سوت از زیر پا که با دور موتور تغییر میکند | خرابی بلبرینگهای شفت ورودی/خروجی، فرسودگی چرخدندههای اویل پمپ یا افت سطح روغن و پدیده کاویتاسیون | توقف خودرو در اولین مکان امن و چک کردن زیر خودرو از نظر عدم وجود نشتی شدید روغن؛ انتقال با خودروبر در صورت شدید بودن صدا. |
لرزش بدنه خودرو در محدوده سرعت ۶۰ الی ۸۰ کیلومتر در ساعت | خرابی کلاچ قفلکننده توربین (Lock-up Clutch) یا آسیب به پرههای داخل توربین | عدم رانندگی در سرعت ثابت لرزش و مراجعه به تعمیرگاه جهت تست سلامت توربین و سیمکشی هیدرولیک آن. |
خروج گیربکس از مدار و رفتن به دنده ۳ (حالت اضطراری یا Limp Mode) | خرابی سنسورهای سرعت ورودی/خروجی، خرابی سنسور دمای روغن گیربکس یا قطع شدن ارتباط TCU با ECU | با سرعت بسیار کم رانندگی کنید تا خودرو به نزدیکترین تعمیرگاه مجهز به دیاگ برسد؛ خودرو را خاموش و روشن نکنید تا خطای موقت پاک نشود. |
بوی سوختگی شدید و تیرگی رنگ روغن گیربکس | سایش شدید صفحات اصطکاکی کلاچها و هرزگردی صفحات به دلیل فشار پایین یا حرارت بالای ناشی از ترافیک سنگین | عدم رانندگی با خودرو؛ تعویض روغن به تنهایی مشکل را حل نمیکند و گیربکس به احتمال زیاد نیاز به باز شدن کامل دارد. |
به منظور آشنایی رانندگان محترم با حدود هزینههای خدمات هیدرولیک و مکانیک گیربکس سانتافه در غرب تهران، نرخنامه حدودی زیر بر اساس تعرفههای مصوب صنف تعمیرکاران اتوماتیک تدوین شده است:
عنوان خدمت تخصصی | برآورد اجرت تعمیراتی (تومان) | زمان تقریبی تحویل | توضیح فنی خدمات |
عیبیابی کامپیوتری و دیاگ تخصصی هیوندای | رایگان | ۱۵ الی ۳۰ دقیقه | در صورت انجام مراحل نهایی کار در تعمیرگاه سعدی |
اجرت باز و بست و اورهال کامل گیربکس ۶ سرعته پاورتک | تماس بگیرید | ۲ الی ۳ روز کاری | شامل دمونتاژ، عیبیابی پمپ، کلاچها و شستشوی پوسته |
اجرت تعمیر، سرویس و کالیبراسیون ساعت گیربکس | تماس بگیرید | ۱ روز کاری | باز کردن بلوک سوپاپ، شستشوی مجاری و تست الکتریکال شیرهای برقی |
تعویض روغن به روش هیدرولیکی (با دستگاه تمام اتوماتیک) | ۱,۲۰۰,۰۰۰ الی ۱,۶۰۰,۰۰۰ | ۱.۵ ساعت | اتصال دستگاه به مدار کولر گیربکس و تعویض کامل حجم روغن |
تعویض روغن به روش دستی و سنتی | ۶۰۰,۰۰۰ الی ۸۰۰,۰۰۰ | ۴۵ دقیقه | تخلیه از پیچ زیر کارتل (تنها حدود ۵۰ درصد روغن تعویض میشود) |
تعمیر و سرویس ترانسفر کیس (دیفرانسیل جلو/عقب و هزارخار) | تماس بگیرید | ۱ روز کاری | بررسی دندههای انتقال، تعویض واشرها و واسکازین مخصوص |
(توضیح: به دلیل نوسانات قیمت لوازم یدکی نظیر صفحات کلاچ، پیستونها، واشرها و شیرهای برقی، فاکتور قطعات یدکی بر اساس قیمت روز بازار محاسبه خواهد شد.)
روغن گیربکس اتوماتیک در خودروهای هیوندای به مثابه خون در رگهای این سیستم پیچیده است. از آنجا که دمای کارکرد در ترافیک شهری تهران به شدت بالا میرود، ویژگیهای حرارتی و ضد فرسودگی روغن اهمیت دوچندانی پیدا میکند.
یکی از نکات فنی بسیار مهم که بسیاری از مالکان سانتافه از آن بیاطلاع هستند، ساختار قرارگیری فیلتر روغن در گیربکسهای ۶ سرعته پاورتک است. برخلاف خودروهایی که فیلتر روغن آنها با باز کردن یک کارتل ساده از زیر خودرو قابل دسترسی است، در سانتافه فیلتر روغن (صافی داخلی) دقیقاً در بخش میانی دو پوسته گیربکس قرار گرفته است.
این بدان معناست که تعویض فیلتر روغن تنها زمانی امکانپذیر است که گیربکس به طور کامل از روی خودرو پایین آورده شده و شیرازه پوسته آن از هم جدا شود. از این رو، تعویض فیلتر روغن معمولاً فقط در زمان اورهال و تعمیرات اساسی گیربکس انجام میگیرد. به همین دلیل، توصیه اکید کارشناسان ما این است که همواره روغن گیربکس را قبل از کثیف شدن شدید و تیره رنگ شدن تعویض کنید تا ذرات معلق و کثیفیها در صافی رسوب نکنند و باعث کیپ شدن مجاری روغن نگردند؛ چرا که گرفتگی این فیلتر به معنای افت فشار هیدرولیک و مرگ تدریجی کلاچها خواهد بود.
برای انتخاب روغن مناسب باید به سال ساخت و مدل موتور خودرو توجه کرد:
حجم روغن مورد نیاز:
بهترین و ایمنترین زمان برای تعویض روغن گیربکس سانتافه، هر ۵۰,۰۰۰ کیلومتر یا هر ۳ سال یکبار است.
عیبیابی اصولی و علمی با دستگاه دیاگ از اولین اقدامات کارشناسان تعمیرگاه سعدی است. کدهای خطا به ما در یافتن ریشه قطعی مشکلات هیدرولیکی و برقی کمک میکنند:
کد خطا (DTC) | عنوان خطا در دستگاه عیبیاب | ریشه فنی و علت بروز خطا |
P0741 | Torque Converter Clutch Circuit Performance / Stuck Off | عدم درگیر شدن مناسب کلاچ قفلکننده توربین؛ فرار فشار روغن از مجرای شفت ورودی یا خرابی شیر برقی TCC |
P0707 | Transmission Range Sensor Circuit Low Input | خطای ولتاژ پایین سنسور موقعیت دنده (سلکتور یا اینهیبیتور سوئیچ)؛ نفوذ آب به سوکت سنسور یا خرابی برد سنسور |
P0708 | Transmission Range Sensor Circuit High Input | خطای ولتاژ بالای سنسور موقعیت دنده؛ سولفاته شدن اتصالات یا خرابی قطعه مکانیکی سلکتور |
P0711 | Transmission Fluid Temperature Sensor “A” Range/Performance | خرابی سنسور دمای روغن داخل گیربکس یا قطع شدن سیمکشی منعطف داخلی (دسته سیم داخلی) |
P0731 الی P0736 | Gear 1 to 6 Incorrect Ratio | خطای عدم تناسب دور ورودی و خروجی در دندههای ۱ تا ۶؛ نشانه واضحی از سر خوردن کلاچها به دلیل فرار فشار روغن یا سایش صفحات |
P0961 | Pressure Control Solenoid “A” Control Circuit | خطای الکتریکی در مدار شیر برقی تنظیم فشار اصلی گیربکس؛ سوختن بوبین شیر برقی یا کثیفی شدید روغن |
یکی از دغدغههای مالکان خودروهای لوکس در کلانشهر تهران، دسترسی بدون دردسر به تعمیرگاهها بدون ورود به طرحهای ترافیک زوج و فرد یا مسیرهای پر ازدحام است. تعمیرگاه تخصصی گیربکس سعدی در یکی از بهترین نقاط جغرافیایی غرب تهران قرار دارد.
تعمیرات در تعمیرگاه سعدی بر اساس متدهای علمی و گامبهگام انجام میشود تا مالک خودرو از هر جهت نسبت به صحت فرآیند کار مطلع باشد:
۱. پذیرش و دیاگ رایگان ──> ۲. تست فشار هیدرولیک ──> ۳. باز کردن و دمونتاژ گیربکس
│
۶. تست جادهای و تحویل <── ۵. مونتاژ با قطعات اصلی <── ۴. اعلام هزینه شفاف به مشتری
در این بخش، به ۸ سوال تخصصی و رایج مالکان هیوندای سانتافه در خصوص سیستم انتقال قدرت پاسخ دادهایم:
ضربه زدن هنگام تعویض حالت دنده در جا (Garage Shift) عموماً ناشی از خرابی سنسور موقعیت دنده (سلکتور)، کثیف شدن یا انسداد سوپاپهای ساعت گیربکس است که باعث میشود فشار روغن ناگهان و بدون کنترل پشت کلاچ دنده عقب اعمال شود. البته در برخی موارد، شل شدن اتصالات دسته موتورها یا فرسودگی بازوییهای رام زیر شاسی نیز ضربهای مشابه به اتاق خودرو منتقل میکند.
بله، کاملاً. خودروی سانتافه دارای چندین دسته موتور و دسته گیربکس لاستیکی-هیدرولیکی است که وظیفه جذب ضربات و تکانهای موتور و گیربکس را بر عهده دارند. در صورتی که یکی از این تکیهگاهها پاره شود یا خاصیت ارتجاعی خود را از دست بدهد، با کوچکترین تعویض دندهای، ضربه مکانیکی شدیدی به بدنه وارد میشود که شبیه به تقه زدن داخلی گیربکس احساس میگردد. بررسی دسته موتورها همواره اولین گام در عیبیابی تقه زدن است.
یکی از ایرادات شایع در سانتافه DM، خورده شدن کامل دندههای هزارخار فلزی متصلکننده دیفرانسیل گیربکس به ترانسفرکیس است. این سایش به دلیل عدم روانکاری مناسب در کارخانه، ورود رطوبت یا فشار ناگهانی رخ میدهد. از آنجا که این عیب کاملاً مکانیکی است و هیچ سنسور برقی روی هزارخار نصب نشده، سیستم الکترونیکی خودرو متوجه هرز گردیدن شفت نمیشود و چراغ خطایی روشن نخواهد شد، در حالی که خودرو در واقع به صورت تکدیفرانسیل حرکت میکند.
ساعت گیربکس مغز هیدرولیکی آن است. علائم خرابی آن شامل ضربههای شدید هنگام تعویض دنده، تاخیر در درگیر شدن دندهها پس از تغییر وضعیت لیور، داغ شدن شدید روغن گیربکس و گاهی گاز هرز خوردن مابین دو دنده خاص است. این ایرادات معمولاً به دلیل چسبیدن سوپاپها در اثر تجمع برادههای ریز فلزی یا ضعیف شدن بوبین سولنوئیدها ایجاد میشوند.
روغن استاندارد SP-IV یک روغن کاملاً سینتتیک (مصنوعی) با شاخص گرانروی پایدار و ویسکوزیته نسبتاً کم در دمای پایین است. این روغن به گونهای طراحی شده که در فشارهای هیدرولیکی بسیار بالا جریان یابد و مانع از هرزگردی کلاچهای ظریف ۶ سرعته پاورتک شود. روغنهای معمولی مولتیفرموله ممکن است گرانروی بالاتری داشته باشند که این موضوع باعث افت فشار هیدرولیک در دمای بالا و آسیب به سوپاپهای ساعت میشود.
بله، گیربکسهای اتوماتیک هیدرولیکی سانتافه برای کشیدن بارهای سنگین یا بکسل کردن طولانیمدت طراحی نشدهاند. کشیدن بارهای سنگین باعث ایجاد لغزش مداوم در توربین گیربکس، هدررفت انرژی و تولید حرارت فوقالعاده شدید میشود. اگر دمای روغن گیربکس از محدوده استاندارد فراتر رود، لایههای اصطکاکی صفحات کلاچ شروع به سوختن میکنند و عمر مفید گیربکس به شدت کاهش مییابد.
این نوع لرزش که اصطلاحاً به آن “Shudder” میگویند، معمولاً ناشی از فرسودگی صفحه کلاچ لاکآپ (Lock-up) در داخل توربین گیربکس است. وقتی کامپیوتر تلاش میکند توربین را در دندههای سبک قفل کند تا اتصال مستقیم برقرار شود، فرسودگی این صفحه یا نوسان فشار روغن پشت آن باعث ایجاد لغزش پیاپی و لرزش شدید بدنه میشود که شبیه به رانندگی روی دستاندازهای ریز جاده احساس میشود.
تمام فرآیند تعمیر اساسی گیربکس، شامل قطعات مکانیکی تعویض شده (کلاچها، واشرها، رینگها و کاسهنمدها) و تعمیر ساعت هیدرولیک در تعمیرگاه سعدی تحت گارانتی کتبی قرار میگیرد. در صورتی که در دوره ضمانت، خودرو علائمی نظیر تقه زدن، نشت روغن یا عیب فنی در قطعات تعمیر شده نشان دهد، تمامی عیوب به صورت کاملاً رایگان برطرف خواهند شد.
تعمیر سیستم پیچیدهای مانند گیربکس اتوماتیک هیوندای سانتافه فراتر از تعویض ساده قطعات است؛ این فرآیند نیازمند عیبیابی دقیق برای پیدا کردن علت اصلی بروز مشکل (مانند افت فشار، کثیفی روغن، یا تداخل برقی) است تا از تکرار مجدد خرابی جلوگیری شود.
ما در تعمیرگاه گیربکس سعدی تلاش میکنیم تا بهترین خدمات فنی را با تکیه بر اصول اخلاقی و صداقت کاری ارائه دهیم:
اگر خودروی سانتافه شما علائمی از ایراد گیربکس نشان میدهد یا زمان تعویض روغن آن فرا رسیده است، میتوانید جهت استفاده از طرح عیبیابی و تست جادهای رایگان به مرکز تخصصی ما در غرب تهران (ستارخان) مراجعه فرمایید تا از سلامت خودروی خود اطمینان کامل حاصل کنید.
دیدگاهها و پیشنهادات شما به ما کمک میکند تا مطالب بهتری را برای شما آماده کنیم. پیشاپیش از وقتی که میگذارید سپاسگذاریم.
برای تعیین وقت مشاوره و عیب یابی رایگان یا تعمیر گیربکس اتوماتیک خودرو خود هم اکنون با گیربکس سعدی تماس بگیرید: